Yüksel Riskli Gebelik (Perinatoloji) Nedir?

Uzm. Dr. Salim Sezer

Perinatoloji Uzmanı

Perinatoloji Nedir?

Perinatoloji aslında prenatal gebelik dönemi demektir. Türkçe ye yüksek riskli gebelik uzmanı olarak çevrilmiştir. Anne ve bebek sağlığıyla ilgilenen kadın doğumun bir yan dalıdır.

Bir perinatolog aynı zamanda kadın doğum uzmanıdır. Yan dal ihtisas aldıktan sonra perinatolog olmaktadır. Bir kişinin perinatoloğa gelmesi için gebe olmasına bile gerek yoktur, gebelik öncesinde de perinatoloğun görevi başlamaktadır.

Perinatoloğa hangi durumlarda gitmeliyim ?

Bir kişinin perinatoloğa gelmesi için gebe olmasına bile gerek yoktur, gebelik öncesindende perinatoloğun görevi başlamaktadır. Annede kronik bir hastalık varsa şeker, kolojen bağ dokusu hastalıkları ve tansiyon gibi durumlarda bir gebe hem bulunduğu hastalığın branşıyla ilgili hem de kadın doğumla ilgili bir perinatolog tarafından takip edilmelidir. Gebelik başlamadan önce bu tarz hastalıklara sahip kadının riskli gebelik yaşayacağı öncesinden bellidir. Bu kadın riskli gebelik kategorisindedir.

İkinci bir durum gebelikte saptanan bebekle ilgili problemler veya gebelikte saptanan anne ile ilgili problemler önceden var olmayan gebelik şekeri gebelik tansiyonu gibi genellikle 20. gebelik haftasından sonra ortaya çıkar. Buna idrarda proteinin de eklenmesiyle preeklampsi dediğimiz halk arasında gebelik zehirlenmesi dediğimiz tablo oluşabilir başta bir problemi olmayan gebe yüksek riskli gebe durumuna düşebilir. Bu gibi durumlar anneyi riskli gebelik grubuna sokmaktadır. Bu riskler bazen sadece anneyi olumsuz etkiler bazen ise hem anneyi hem bebeği etkilemektedir. Bebekle ilgili bazı problemlerde anneyi riskli gebe kategorisine sokabilmektedir. Bu riskli gebelik plesental yerleşim bozuklukları olabilir plasenta rahim ağzını kapatıyorsa bu gebenin normal doğum şansı yoktur sezaryen olmalıdır daha öncesinde de bir sezaryen gerçekleştirdiyse ve bu plasenta eski sezaryen dikişinin yerine yerleşmişse aşırı kanama olabiliyor ve bu anne mutlaka uzman ekipler tarafından doğuma alınmalıdır bu şekilde imkan yetersizliklerinden dolayı anne ölümlerine bile neden olabilen bir tablo oluşabilmektedir.

Perinatoloğun görevi nedir?

Bizlerin daha çok yaptığı, bebeğin organlarını incelemek ve bebekle ilgili problemlerin olup olmadığını saptamak. Bu tespitlere en erken 3. ayda yani 11-14. gebelik haftasında ikili test ile başlanmaktadır. Bebeğin erken dönemde ense kalınlığı, burun kemiği, elleri, ayakları, kalbi, midesi, idrar torbası, göbek kordonunda çift atardamarı erken dönemde incelenmektedir. Bebeğin beyninin tam tamamlanması ve değerlendirmesi için 19 – 20. haftasında olması gerekiyor. Bu dönemlerde beynin orta hat yapıları normal olup olmadığına, su toplaması hidrosefali ve bazı beyin anomalileri tanısı koyabiliyoruz. Ağır kalp problemlerine idrar torbasının megasistis dediğimiz olay bebeğin idrarını yapamaması ve idrar torbasının şiştiği bazı durumlar gibi bir çok durumlardır. Perinatolog olarak bu tip durumlarda İlk 3 ay ile 11-14. haftalar arasında tanı koyulabilmektedir.

İkili test nedir?

Bebeğin ense kalınlığı, burun kemiği, bebeğin baş popo mesafesi girilerek ikili test yapılmış oluyor. Bu aşamada down sendromu ve benzeri bir kaç durum daha taranmaktadır. İkili testte bazı sınır değerler vardır bu sınır ve değerlerin üzerinde tespit edilirse bebek riskli durumdadır ve ona göre bir müdahale edilmesi gerekmektedir. Halk arasında isimleri renkli ultrason, dört boyutlu ultrason, ayrıntılı ultrason, ikinci düzey ultrason adıyla geçiyor. Bunların hepsi aynı şeydir biz burada bebeğin organlarını inceliyoruz, kan akımına bakıyoruz, ekosuna bakıyoruz, bebeğin kalbini değerlendiriyoruz. Bebek ve anne için herhangi bir olumsuz sonuçlanabilecek risk durumunu gebelik esnasında öncesinde ve  sonrasında incelemekte, tespit etmekte ve erken müdahale etmekteyiz.